MARRIAGE AND ECONOMIC DEPENDENCE: WOMEN’S SOCIAL STATUS IN JANE AUSTEN’S PRIDE AND PREJUDICE
Keywords:
nikoh, ayollarning ijtimoiy mavqei, iqtisodiy qaramlik, patriarxat, psixoanalitik tanqid, Jeyn OstinAbstract
Ushbu maqolada Jeyn Ostinning “Andisha va g’urur” romanida ayollarning ijtimoiy mavqeining XIX asr boshlaridagi Angliyaning ijtimoiy-iqtisodiy va patriarxal tizimi doirasida qanday tasvirlangani tahlil qilinadi. Ayollar mulkka egalik qilish va moliyaviy mustaqillik huquqlaridan mahrum bo‘lgan davrda, nikoh ijtimoiy va iqtisodiy barqarorlikka erishishning asosiy vositasi sifatida namoyon bo‘ladi. Asarda muhim ayol qahramonlar — Elizabet Bennet, Sharlotta Lukas va missis Bennet obrazlari asosida sifatli matn tahlili olib borilib, nikohning bir tomondan cheklovchi institut, ikkinchi tomondan esa ayollar uchun cheklangan darajadagi ijtimoiy faollik maydoni sifatida qanday faoliyat yuritishi o‘rganiladi. Ijtimoiy-tarixiy, feministik va psixoanalitik yondashuvlarga tayangan holda, maqolada Ostinning kinoya, obraz yaratish va hikoya uslubi orqali gender tengsizligini tanqid qilishi yoritiladi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, ayollarning mustaqilligi ijtimoiy me’yorlar va iqtisodiy qaramlik bilan cheklangan bo‘lsa-da, yozuvchi axloqiy baholash, o‘zini anglash va psixologik yetuklikni ayollarning murosa asosidagi faolligiga eltuvchi yo‘llar sifatida taqdim etadi. Natijada, roman romantik syujet doirasidan chiqib, gender rollari, ijtimoiy tabaqalanish va ayollarning matonatini chuqur tanqid qiladi.
References
1. Austen, Jane. Pride and Prejudice. London: J. M. Dent & Sons Ltd., 1972.
2. Asmarani, Ratna. Analisis Terhadap Tiga Pasangan Muda dalam Pride and
Prejudice Karya Jane Austen dari Perspektif Psikoanalisis. Universitas Diponegoro,
2023.
3. Baldwin, Elizabeth. Psychoanalytic Criticism: Theory and Practice. London:
Methuen, 1984.
4. Davidoff, Leonore, and Catherine Hall. Family Fortunes: Men and Women of
the English Middle Class 1780–1850. Chicago: University of Chicago Press, 1987.
5. Freud, Sigmund. The Ego and the Id. London: Hogarth Press, 1923.
6. Gilbert, Sandra M., and Susan Gubar. The Madwoman in the Attic. New
Haven: Yale University Press, 1979.
7. Johnson, Claudia L. Jane Austen: Women, Politics, and the Novel. Chicago:
University of Chicago Press, 1988.
8. Morillo. Role of Women in the Novel Pride and Prejudice by Jane Austen.
Melani Jhuridia Nenjer, 2023.
9. Poovey, Mary. The Proper Lady and the Woman Writer. Chicago: University
of Chicago Press, 1984.
10. Stone, Lawrence. The Family, Sex and Marriage in England 1500–1800.
London: Harper & Row, 1977.

